Prognozy mówią o rekordowej liczbie osób zagrożonych głodem w Demokratycznej Republice Konga

13 listopada 2026

Kryzys żywnościowy w Demokratycznej Republice Konga nasila się przez konflikty i wybuchy chorób. FAO, WFP, UNICEF i WHO wzywają do natychmiastowych działań. Według prognoz na początek 2027 roku z ostrym głodem będzie się zmagać ponad 30 milionów ludzi, w tym 4,2 miliona na poziomie kryzysowym

Sytuacja żywnościowa w Demokratycznej Republice Konga (DRK) drastycznie się pogarsza. Z najnowszej analizy Zintegrowanej Klasyfikacji Faz Bezpieczeństwa Żywnościowego (IPC) wynika, że od stycznia do czerwca 2027 roku rekordowa liczba 30,3 miliona ludzi będzie doświadczać kryzysowego lub gorszego poziomu ostrego braku bezpieczeństwa żywnościowego (faza 3 IPC lub wyższa).

Głównymi motorami tego kryzysu są konflikty, przesiedlenia ludności oraz rosnące ceny żywności, które nakładają się na epidemię eboli, ciężkiej i często śmiertelnej chorobie wirusowej, oraz inne ogniska chorobowe. Światowy Program Żywnościowy (WFP), Organizacja Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO), UNICEF oraz Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) ostrzegają, że pomoc humanitarna nie nadąża za drastycznie rosnącymi potrzebami.

Od września do grudnia 2026 roku blisko 29 milionów ludzi (prawie jedna czwarta populacji kraju) zmaga się z kryzysowym lub gorszym poziomem ostrego braku bezpieczeństwa żywnościowego (faza 3 IPC lub wyższa), w tym 3,6 miliona osób znajduje się w sytuacji alarmowej (faza 4 IPC). Na początku 2027 roku liczba osób w sytuacji alarmowej wzrośnie o prawie 600 tysięcy, osiągając 4,2 miliona. Z kolei łączna liczba osób w fazie 3 lub wyższej wzrośnie z 26,5 miliona (notowanych w okresie styczeń–czerwiec 2026 r.) do 30,3 miliona w pierwszej połowie 2027 roku.

Najtrudniejsza sytuacja panuje we wschodniej części DRK. W prowincjach Kiwu Północne, Kiwu Południowe i Ituri ponad 11 milionów osób będzie zmagać się z kryzysowym lub gorszym poziomem zagrożenia. Aż dziewięć terytoriów znajdzie się w fazie alarmowej (Emergency): Djugu w prowincji Ituri; Lubero, Masisi i Oïcha w Kiwu Północnym oraz Fizi, Kalehe, Mwenga, Shabunda i Walungu w Kiwu Południowym. Regiony te pilnie potrzebują pomocy humanitarnej.

Konflikt zbrojny wypędza rodziny z domów, odcina je od pól uprawnych i sprawia, że żywność staje się dla nich niedostępna. Ebola to kolejny cios wymierzony w region, który już wcześniej borykał się z ogromnymi kryzysami. Musimy zaspokoić te potrzeby, aby powstrzymać rozprzestrzenianie się wirusa. Potrzebujemy bezpiecznego, stałego dostępu i zasobów, by móc na szeroką skalę dostarczać żywność, zanim kolejne rodziny dotknie alarmowy poziom głodu”.

– zaznacza Ross Smith, dyrektor WFP ds. gotowości kryzysowej i reagowania.

Walki i ciągłe ucieczki niszczą środki do życia mieszkańców. Utracony majątek, brak dostępu do ziemi oraz sparaliżowane rynki obniżają produkcję rolną i pozbawiają ludzi dochodów. Kurcząca się siła nabywcza zmusza rodziny do sięgania po drastyczne metody przetrwania, przez co stają się one jeszcze bardziej bezbronne wobec kolejnych wstrząsów.

Handel paraliżują brak bezpieczeństwa, bariery logistyczne oraz zniszczona infrastruktura, co utrzymuje ceny żywności na niezwykle wysokim poziomie. Analiza IPC wskazuje, że sytuację dodatkowo pogarszają globalne kryzysy na Bliskim Wschodzie, w rejonie Morza Czerwonego oraz w Ukrainie. Wpływ mają także anomalie klimatyczne oraz utrudniony dostęp do ziemi i nasion, co skutkuje mniejszymi zbiorami i drastycznym spadkiem dochodów gospodarstw rolnych.

Rodziny we wschodniej DRK potrzebują na szeroką skalę realnego wsparcia, które umożliwi im samodzielne wyżywienie. Każdy stracony sezon rolny pogłębia głód i zwiększa uzależnienie od pomocy z zewnątrz. Jeśli rolnicy dostaną nasiona, narzędzia i pomoc jeszcze przed siewami na początku 2027 roku, zdążą zebrać plony w połowie roku, odbudują swoje dochody i wyżywią społeczności w najtrudniejszym okresie. Opóźnienie działań oznacza kolejne zmarnowane zbiory, nasilenie przesiedleń i głodu oraz znacznie droższą i dłuższą akcję ratunkową”.

– wyjaśnia Rein Paulsen, dyrektor Biura FAO ds. Sytuacji Nadzwyczajnych i Odporności.

Kryzys wykracza jednak daleko poza wschodnie regiony. Poważny brak bezpieczeństwa żywnościowego dotyka również znacznej części mieszkańców prowincji Tanganika, Maniema, Kasai, Haut-Lomami, Lomami, Kwango i Haut-Uele, gdzie sytuację pogarszają braki w dostępie do rynków, niska siła nabywcza i zniszczone rolnictwo.

Sytuację dramatycznie komplikują ostre niedożywienie oraz utrudniony dostęp do opieki medycznej, czystej wody i sanitariatów. Szczególnie zagrożone są dzieci poniżej piątego roku życia, dla których kumulacja tych czynników oznacza drastycznie mniejsze szanse na przetrwanie i powrót do zdrowia.

Dla dzieci w Demokratycznej Republice Konga głód to nie tylko brak jedzenia. Konflikty, przesiedlenia i epidemie, takie jak ebola, drastycznie zwiększają ryzyko, zwłaszcza gdy kobiety i dzieci nie mają dostępu do podstawowej opieki zdrowotnej, czystej wody i sanitariatów. Pilnie potrzebujemy wsparcia, aby powstrzymać falę niedożywienia, utrzymać działanie kluczowych usług i zapewnić najmłodszym bezpieczeństwo”.

- podkreśla Lucia Elmi, dyrektor UNICEF ds. operacji kryzysowych.

Ebola nakłada się na całą serię innych kryzysów zdrowotnych, takich jak mpox czy cholera, które paraliżują rolnictwo, ograniczają swobodę przemieszczania się i rujnują domowe budżety, dodatkowo obciążając i tak już skrajnie niewydolny system ochrony zdrowia.

Głód i choroby pogrążają Kongo w coraz głębszym kryzysie. Gdy brakuje pożywnego jedzenia, czystej wody i lekarzy, ludzie stają się bezbronni wobec chorób i śmierci. W obliczu ognisk eboli i cholery na wschodzie kraju priorytetem jest dostarczenie ratującej życie pomocy tam, gdzie jest ona najbardziej potrzebna.

Organizacje FAO, WFP, UNICEF i WHO apelują o natychmiastowe, skoordynowane finansowanie oraz działania dyplomatyczne. Konieczne jest poszerzenie pomocy żywnościowej, ochrona rolnictwa, leczenie ostrego niedożywienia oraz utrzymanie podstawowej infrastruktury sanitarnej i medycznej przy jednoczesnym zagwarantowaniu bezpiecznego dostępu humanitarnego.

Wszystkie strony konfliktu są wzywane do bezwzględnego poszanowania i ochrony cywilów (w tym dzieci) oraz infrastruktury krytycznej, a także do ułatwienia szybkiego i swobodnego przejścia misji humanitarnych. Darczyńcy muszą z kolei zapewnić stabilne i terminowe fundusze, aby umożliwić dotarcie do najbardziej poszkodowanych społeczności przed kluczowym sezonem siewów i zapobiec katastrofalnemu pogłębieniu się głodu.

Publikowane prognozy odzwierciedlają przewidywaną sytuację w zadanym okresie, a nie stan bieżący.